Służebność przesyłu

Za korzystanie z cudzej ziemi trzeba zapłacić

Cała ta kategoria sprowadza się do jednego zdania: jeśli przedsiębiorstwo trzyma swoje urządzenia na Twoim gruncie i nie ma na to umowy ani decyzji, to korzysta z Twojej własności za darmo. Poniżej — co z tego wynika, bez żargonu.

Podstawy

Trzy rzeczy, które warto wiedzieć na start

01

To nie jest odszkodowanie za szkodę

Nie chodzi o połamaną kukurydzę pod słupem. Chodzi o zapłatę za to, że ktoś przez lata korzysta z Twojej ziemi — niezależnie od tego, czy cokolwiek na niej zniszczył.

02

Liczy się pas, nie sam słup

Wyceniamy powierzchnię, na której nie możesz normalnie gospodarować: pas pod linią, strefę ochronną gazociągu, teren nad rurą. Fundament słupa to zwykle najmniejsza część rachunku.

03

Roszczenie starzeje się co roku

Wynagrodzenie za bezumowne korzystanie liczymy zwykle sześć lat wstecz. Zgłaszając się dziś, obejmujesz pełny okres. Za rok najstarszy rok wypadnie z rachunku i już nie wróci.

Rodzaje urządzeń

Zakres spraw, które prowadzimy

Nie musisz wiedzieć, jaki to typ linii ani do kogo należy. Wystarczy, że powiesz, co widzisz — resztę ustalamy z rejestrów.

Sprawy, które prowadzimy

  • Linie energetyczne — od niskiego i średniego napięcia po linie 220 kV i 400 kV, razem ze słupami i stanowiskami.
  • Stacje transformatorowe i inne urządzenia posadowione na gruncie.
  • Gazociągi przesyłowe i dystrybucyjne, ze strefą kontrolowaną.
  • Wodociągi, kanalizacja i sieci ciepłownicze przechodzące przez działkę.
  • Infrastruktura telekomunikacyjna, gdy zajmuje grunt na tej samej zasadzie.

Sprawy poza naszym zakresem

  • Przyłącza doprowadzające media do Twojego własnego domu lub gospodarstwa.
  • Spraw, w których służebność została prawidłowo ustanowiona i opłacona.
  • Spraw o wartości tak małej, że koszty procesu zjadają całe roszczenie.
  • Gruntów, których nie jesteś właścicielem ani spadkobiercą.

Nie wiesz, co masz na działce?

To normalne i nie jest przeszkodą. Rodzaj i przebieg urządzenia ustalamy z map uzbrojenia terenu i ortofotomap, zanim cokolwiek podpiszesz.

Kratownicowy słup wysokiego napięcia z bliska
Linie i słupy energetyczne
Słupek oznaczający przebieg gazociągu przy polu
Gazociągi i ich strefy kontrolowane
Rurociąg układany w wykopie
Wodociągi, kanalizacja, ciepłownictwo
Wycena

Z czego składa się kwota

Wynagrodzenie nie bierze się z widełek ani z cennika. Rzeczoznawca majątkowy składa je z kilku elementów i każdy z nich da się policzyć.

Składniki wynagrodzenia za służebność przesyłu
SkładnikCo go podnosi
Szerokość pasa służebnościWyższe napięcie linii, większa średnica rurociągu
Wartość gruntu w lokalizacjiPrzeznaczenie budowlane, bliskość miasta, uzbrojenie terenu
Współczynnik ograniczeniaZakaz zabudowy, zakaz nasadzeń, utrudniony dojazd maszyn
Okres bezumownego korzystaniaPełne sześć lat zamiast części tego okresu
Posadowienie urządzeniaSłup lub stacja fizycznie zajmujące grunt

Ostateczną wysokość wynagrodzenia ustala operat rzeczoznawcy i ocena sądu, nie Terminus. Nasza wycena służy do tego, żeby wiedzieć, czy w ogóle warto sprawę prowadzić.

Geodeta z instrumentem pomiarowym na polu
Metodyka jest ta sama, z której korzysta rzeczoznawca powołany przez sąd.
Czas

Ile to naprawdę trwa

Podajemy pełne widełki, także te niewygodne. Wolimy, żebyś został z realnym terminem, niż odpadł po pół roku, bo ktoś obiecał „szybko”.

2 dni
Wstępna analiza
Od zgłoszenia do informacji, czy sprawa ma podstawy.
3–6 mies.
Droga ugodowa
Gdy przedsiębiorstwo idzie na rozmowy i nie zaniża stawki.
12–24 mies.
Postępowanie sądowe
Z opinią biegłego rzeczoznawcy powołanego przez sąd.
Pytania

O to pytają najczęściej

Słup stoi od kilkudziesięciu lat, czy to nie za późno?

Sam wiek urządzenia niczego nie przesądza. Znaczenie ma to, czy przedsiębiorstwo ma umowę, decyzję administracyjną albo skutecznie zasiedziało służebność. Przepisy o służebności przesyłu obowiązują od 3 sierpnia 2008 r. i dopiero od tej daty biegnie okres liczony do zasiedzenia służebności przesyłu. To dlatego bardzo wiele urządzeń postawionych w latach siedemdziesiątych czy osiemdziesiątych nadal nie ma uregulowanego stanu prawnego.

Ile lat wstecz mogę żądać pieniędzy?

Wynagrodzenie za bezumowne korzystanie z gruntu rozliczamy zwykle za sześć lat poprzedzających wniesienie sprawy. Ten okres przesuwa się razem z kalendarzem: każdy rok zwłoki oznacza, że najstarszy rok wypada z rachunku i już do niego nie wrócisz.

Osobno, niezależnie od tego okresu, występuje się o jednorazowe wynagrodzenie za ustanowienie służebności na przyszłość.

Ile realnie mogę dostać?

Nie podajemy kwoty przed analizą, bo każda liczba rzucona w powietrze byłaby zmyślona. Różnica między linią średniego napięcia nad łąką a tą samą linią nad działką z warunkami zabudowy potrafi być kilkukrotna.

Po analizie dostajesz jedną konkretną kwotę wraz z rozpisaniem, z czego się składa. Ostatecznie wysokość wynagrodzenia ustala operat rzeczoznawcy i sąd.

Czy muszę mieć jakieś dokumenty?

Nie. Wystarczy numer działki albo numer księgi wieczystej. Wypisy, mapy, dane o przebiegu urządzeń i informacje o właścicielu sieci pobieramy z rejestrów publicznych sami. Jeśli masz w domu jakieś pisma od zakładu, prześlij je — przyspieszą sprawę, ale nie są warunkiem.

Czy muszę iść do sądu i stawiać się osobiście?

W typowej sprawie nie. Pełnomocnictwo procesowe dajesz kancelarii i to jej pełnomocnik występuje przed sądem. Osobisty udział bywa potrzebny wyjątkowo, na przykład gdy sąd chce przesłuchać właściciela co do sposobu korzystania z gruntu. Uprzedzamy o tym z wyprzedzeniem.

Ile to kosztuje i kiedy płacę?

Wstępna analiza i wycena są bezpłatne i do niczego nie zobowiązują. Jeśli sprawa się kwalifikuje i decydujesz się iść dalej, przy podpisaniu umowy pobierana jest opłata wstępna pokrywająca przygotowanie pozwu lub wniosku oraz koszt rozprawy. Zasadnicze wynagrodzenie rozliczamy dopiero z kwoty faktycznie uzyskanej dla Ciebie. Wszystkie stawki poznajesz przed podpisaniem czegokolwiek.

Zakład proponuje mi ugodę na kilkaset złotych. Podpisywać?

Najpierw sprawdź, co ta ugoda obejmuje. Zwykle jest to kwota jednorazowa, która zamyka sprawę na przyszłość i wyklucza późniejsze dochodzenie tych samych roszczeń, a rzadko obejmuje wynagrodzenie za bezumowne korzystanie za lata wstecz.

Samo pojawienie się propozycji jest zresztą sygnałem: przedsiębiorstwo najczęściej wie, że stan prawny nie jest uregulowany. Sprawdzenie oferty jest u nas bezpłatne.

Co, jeśli linia idzie nad moją działką, a słup stoi u sąsiada?

To nadal Twoja sprawa. Do wyceny liczy się pas służebności nad Twoim gruntem i ograniczenia w korzystaniu z niego, a nie to, na czyjej działce stoi konstrukcja. Przewody nad działką potrafią wyłączyć z zabudowy jej najlepszą część.

Odziedziczyłem działkę. Czy mogę żądać czegoś za czas przed spadkiem?

Zależy od sytuacji. Roszczenie za okres, w którym właścicielem był spadkodawca, co do zasady przysługiwało jemu i może wchodzić do spadku. Sprawdzamy to na podstawie dokumentów spadkowych i wpisów w księdze wieczystej — to jeden z pierwszych elementów analizy.

Czy przedsiębiorstwo może mi coś za to zrobić? Odciąć prąd?

Nie. Dochodzenie wynagrodzenia za korzystanie z gruntu to sprawa cywilna między właścicielem a przedsiębiorstwem i nie ma związku z Twoją umową na dostawę energii, gazu czy wody. Odmowa dostaw z powodu wystąpienia z roszczeniem nie miałaby podstawy prawnej.

Kto właściwie prowadzi sprawę — Terminus czy kancelaria?

Terminus sp. z o.o. robi analizę, wycenę i całą obsługę organizacyjną. Terminus nie świadczy pomocy prawnej i nie występuje przed sądem. Postępowanie prowadzi kancelaria adwokacka albo radcowska, której udzielasz pełnomocnictwa bezpośrednio. Opiekun po naszej stronie zostaje przy sprawie do końca.

Nadal nie wiesz, czy to Twoja sytuacja?

Napisz numer działki i jedno zdanie o tym, co przez nią przechodzi. Odpiszemy w dwa dni robocze, także wtedy, gdy sprawa się nie kwalifikuje.